Co zobaczymy na niebie w lipcu 2026r.?

 Każdy z Nas, bez względu na to, czy interesuje się astronomią, czy nie, choć raz w życiu zatrzymał się, aby spojrzeć na gwiazdy podczas bezchmurnych, letnich nocy. Przeważnie skupiamy się na jasnych, dobrze widocznych gwiazdach lub szukamy jednego z najpopularniejszych gwiazdozbiorów- Wielkiej Niedźwiedzicy, błędnie nazywanym Wielkim Wozem. Dlaczego nazwy te oznaczają teoretycznie to samo, a praktycznie są trochę różne od siebie? Otóż Wielka Niedźwiedzica jest gwiazdozbiorem, Wielki wóz jest natomiast asteryzmem wchodzącym w skład Wielkiej niedźwiedzicy.

Czym są asteryzmy? - to umowne ułożenie niektórych gwiazd w gwiazdozbiorach (dlatego szukając Wielkiej Niedźwiedzicy zawsze opieramy się na tzw. "wozie" oraz "ogonku"). Przykładem innego asteryzmu jest m. in. Krzyż Południa, występujący w gwiazdozbiorze Łabędzia. 

Niebo wiosenne, letnie, jesienne, zimowe.... ale o co chodzi? Jak wszyscy wiemy, Ziemia obraca się wokół własnej osi oraz okrąża Słońce. Ten drugi ruch nazywamy ruchem obrotowym. Jednym ze skutków tego zjawiska doświadczamy cztery pory roku, podczas których niebo nad Naszą głową się zmienia. Ziemia obraca się w kierunku wschodu, tj. W kierunku Kamieńca Ząbkowickiego. Grupę gwiazdozbiorów widocznych w określonym okresie w ciągu roku nazywamy np. Niebem letnim (oczywiście w zależności od pory roku). Co możemy zobaczyć w Ząbkowicach o tej porze roku? 

1. Wenus i Jowisz - druga oraz piąta planeta Układu Słonecznego pięknie oświetlają zachodnie niebo. (W- west). Dwa jasne obiekty często występują w tzw. Koniunkcji, czyli zbliżenia. Ostatnie takie zjawisko dotyczyło Księżyca i Wenus, co udało mi się sfotografować 17 lipca. Liczę na to, że być może pochwalicie się własnymi zdjęciami w komentarzach, do czego serdecznie zachęcam. 

W Ząbkowicach są widoczne w kierunku na Dzierżoniów.

2. Lutnia – małych gwiazdozbiór przypominający równoległobok z ogonkiem i na czele z gwiazdą Wegą ( czterokrotnie większą od naszego Słońca!)

CIEKAWOSTKA- pisał o niej Stanisław Lem ( opowiada o Weganach) oraz piękną mgławicą Pierścień M37 (oznaczenie w katalogu Messiera). Gwiazdozbiór jest widoczny na wschodzie (E- east).

 3.Łabędź- gwiazdozbiór z m.in. gwiazdą Deneb (gwiazdą wielokrotnie większą od Słońca, nadolbrzym, gdybyśmy zamieniliśmy Słońce z Denebem, jego orbita kończyłaby się na orbicie ziemskiej!) i mgławicą North America Nebula ( mgławica Ameryka Północna). Skrzydła oraz korpus ptaka tworzą tzw. Krzyż Północny. Gwiazdozbiór przechodzi nad Ząbkowicami.

 4.Orzeł z gwiazdą Altair- według mitologii grecko-rzymskiej nosił pioruny Zeusa/ Jowisza. Inni przypisują też jego znaczenie ptakowi, któremu Zeus nakazał zaatakować Prometeusza. Widoczny na południowo-zachodnim niebie (ES) 

 5.Skorpion z gwiazdą Antares – pochwalcie się, kto z Was jest zodiakalnym skorpionem? Swoją drogą nazwa "Antares " mówi "nie jestem Marsem! " , ponieważ ze względu na swój kolor często był mylony z tą właśnie planetą. W tym gwiazdozbiorze widoczna jest masa kulistych i otwartych gromad gwiazd, w tym m.in. gromada Antares. Jest on widoczny na południu (S- South) 

  6. Inne gwiazdozbiory m. in. Wężownik, Herkules oraz wiele gromad m. in. gromada Herkulesa lub Galaktyka Słonecznik (M63). 

Skąd jednak pewność, że patrzysz w dobre miejsce? Po pierwsze, musisz znać kierunki geograficzne i przypisane im litery. Potem możesz pobrać aplikację takie jak Stellarium lub Nocstar (ta druga jest dostępna tylko za pomocą przeglądarki). Jeśli interesuje Cię oświetlenie Księżyca w danym dniu, użyj aplikacji o nazwie Phases Of The Moon (czyli fazy Księżyca). Pamiętaj, że obserwacje astronomiczne zawsze kierujemy w kierunku południowym, tj. na Bardo, a dlaczego - opowiem innym razem. 

 

Spójrzcie na niebo nad Waszymi głowami i podzielcie się w komentarzach wrażeniami z obserwacji!

Do usłyszenia!

Oliwia